Geef statushouders de kans om zich te bewijzen

Interview met José Wortelboer, Regionaal verbinder statushouders

Eerder gepubliceerd in: Magazine Aanvalsplan Bouw, Energie en Techniek

Durf het aan, neem gewoon die stap. Voor José Wortelboer, regionaal verbinder statushouders bij Werkzaak Rivierenland is het glashelder: werkgevers zouden de uitdaging om statushouders in dienst te nemen veel meer aan moeten gaan. “Geef jezelf en de nieuwe medewerker de tijd om aan elkaar te wennen. Dan gaat het heel vaak goed.” 

“Ga het eens proberen, moedig ik altijd aan”, vertelt José. “Ook als je koudwatervrees hebt. Het is soms een kwestie van vallen en opstaan maar er zitten echt gouden handjes binnen de groep statushouders.” Het hoeft niet altijd direct een betaalde baan te zijn. Een werkervaringsplaats of een proefplaatsing geeft beide partijen ruimte om ervaring op te doen. 

Ze is ook realistisch: “Sommige werkgevers zoeken een schaap met vijf poten.” Als deze al bestaan hébben ze echt allang een baan. Als je kijkt naar wat er wel kan en wat er nog bij te leren is, is er veel mogelijk. Er wordt gelukkig steeds meer naar vaardigheden gekeken in plaats van naar complete functies. Steeds meer technische bedrijven starten een bedrijfsvakschool. Mensen kunnen hier op delen van de functie opgeleid worden en daarmee in ieder geval een stuk van de baan invullen. Als dat goed gaat kunnen ze later terugkomen naar de vakschool om verder te leren. 

Sleutel tot succes

José vervult als regionaal verbinder binnen de arbeidsmarktregio een spilfunctie. Zij helpt onder meer statushouders bij hun integratie naar werk. 

Elke arbeidsmarktregio heeft zo’n verbinder in dienst en landelijk verkennen ze bestaande projecten en initiatieven en ze schalen succesvolle aanpakken op en creëren nieuwe mogelijkheden. 

“Taal is echt de sleutel tot succes, dat kunnen we wel constateren. Ook voor hoogopgeleide statushouders is het toch vaak een struikelblok. En voor sommige mensen blijkt het bijna onmogelijk te zijn om Nederlands te leren. Maak het daarom behapbaar.” 

Maar José is niet voor één gat te vangen: “Denk bijvoorbeeld aan een vertaler die werkt met oortjes en een app. Die zijn echt veelbelovend. Er kan dan direct communicatie plaatsvinden en dus kan iemand ook echt aan het werk en daar rustig landen, ook als hij het Nederlands nog niet machtig is.”

Ook is ze enthousiast over taalmaatjes op de werkvloer. “Statushouders hebben vaak een moeilijke tijd achter de rug. Alles is nieuw en ze lieten veel achter. Dat heeft begrijpelijk veel impact. Een nieuwe taal leren is ontzettend belangrijk maar ook moeilijk. Als er op de werkvloer een taalmaatje is die jouw moedertaal spreekt of een Nederlandse collega die voor jou aanspreekpunt op de afdeling is, maakt dat het starten al zoveel makkelijker.” 

Blijvend aan het werk

Vanuit Werkzaak Rivierenland wordt veel geprobeerd om deze groep duurzaam aan het werk te krijgen. “Het overgrote deel van deze mensen wil echt heel graag én er is een schreeuwend tekort aan personeel. 

Om de overgang naar werk goed te laten verlopen hebben wij een opstartcoach in dienst. Deze helpt zowel de werkgever als de werknemer om de plooien in de communicatie in die eerste paar maanden glad te strijken. 

“Dat helpt goed, want zo kwamen we er onlangs achter dat de functie-inhoud niet duidelijk was en niet afgestemd met collega’s. Dat gaf logisch gedoe en doordat het op tijd op tafel kwam werd het ook snel opgelost.”

Werkzaak Rivierenland werkt ook met een jobhunter, speciaal voor statushouders. Zij werkt eigenlijk omgekeerd, legt José uit. “Zij matcht reverse, de persoon staat centraal en ze kijkt van daaruit welke functie goed past.” Maar dan ben je er nog niet. “Het is belangrijk met elkaar in gesprek te gaan.” 

We stuiten nog echt wel op vooroordelen. Cultuur wordt soms als probleem genoemd. Maar geef het tijd en ruimte en het komt vaak echt goed. “Want werk is voor veel mensen een medicijn”, zo ervaart José. “We zien mensen écht opbloeien. 

Alleen een huis is niet genoeg. Als je werkt hoor je er echt bij. Geef deze mensen een kans!” Een plaatsingssubsidie kan in sommige gevallen de werkgever over de streep trekken.